fbpx
holistyczne,  o życiu,  pielęgniarstwo holistyczne,  sen

Idź się zdrzemnij

Tak długo, jak istnieje cywilizacja, istnieją spory dotyczące wartości drzemki. Platon uważał sen za antyspołeczny, pisząc, że „śpiący nie jest bardziej użyteczny niż ten, który nie żyje”. Rabini debatowali na ten temat w Talmudzie, stwierdzając, że należy unikać drzemki przez większość czasu. „Nie wolno spać w ciągu dnia więcej niż śpi koń”. „A czym jest sen konia? Sześćdziesiąt oddechów ” lub około pół godziny. W średniowieczu niektórzy lekarze martwili się, że drzemki w południe powodują gorączkę, bóle głowy, opuchliznę i dnę, zwłaszcza jeśli są przyjmowane po ciężkim posiłku.

Od tamtej pory nauka przeszła długą drogę, ale sen – a zwłaszcza drzemka – jest wciąż zaskakująco lekceważona. Jednak dostępne dowody wskazują, że drzemka jest czymś w rodzaju magicznej pigułki, która nie tylko zwiększa czujność, ale także chroni serce, obniża ciśnienie krwi, poprawia pamięć i zwiększa kreatywność. Sara Mednick, wiodąca badaczka snu, szczegółowo opisuje w swojej książce „Take a Nap!” , że gdybyśmy wszyscy drzemali codziennie, nasze drogi byłyby bezpieczniejsze, nasze konta bankowe grubsze, nasz seks przyjemniejszy, o workach pod oczami już nie wspominając nawet.

Drzemanie ma charakter biologiczny

„Wszyscy ludzie, bez względu na kulturę lub położenie geograficzne, mają genetycznie uwarunkowany spadek czujności, który pojawia się w godzinach popołudniowych”, pisze profesor neurobiologii UC Berkeley, Matthew Walker w swoim bestsellerze z 2017 roku, Why We Sleep.

Dzisiaj większość ludzi w rozwiniętym świecie śpi jednorazowo – to znaczy w jednym długim odcinku nocy. Ale czy to właśnie zamierzała natura? Aby zbadać to pytanie, antropologowie zaobserwowali społeczeństwa przedindustrialne, takie jak lud Sanu z pustyni Kalahari, których styl życia pozostał względnie niezmieniony od tysiącleci. Naukowcy odkryli, że większość członków tych plemion śpi w układzie dwurazowym, od siedmiu do ośmiu godzin w nocy i odpoczywając od 30 do 60 minut po południu, szczególnie w czasie upałów. Dziś ponad jedna trzecia Amerykanów śpi mniej niż zalecane siedem do dziewięciu godzin snu dziennie, jak wynika z raportów CDC. A według The Sleep Council, brytyjskiej grupy doradczej liczby są jeszcze gorsze w przypadku Brytyjczyków, którzy często śpią tylko 3-4 godziny.

„Wszyscy ludzie, bez względu na kulturę lub położenie geograficzne, mają genetycznie uwarunkowany spadek czujności, który pojawia się w godzinach popołudniowych”
Drzemanie może zapobiegać chorobom serca

Kiedy Grecja zaczęła wycofywać swoją sjestę w latach 90. i utrzymywać sklepy otwarte dłużej w ciągu dnia, badacze ze Szkoły Zdrowia Publicznego Uniwersytetu Harvarda podjęli próbę oszacowania wpływu tej zmiany kulturowej. Wyniki sześcioletniego badania ponad 23 000 dorosłych Greków były dosłownie bolesne. Chociaż żaden z uczestników nie miał historii choroby serca lub udaru w momencie rozpoczęcia badania, do końca sześcioletniego okresu ci, którzy przestali przyjmować regularną sjestę, mieli o 37% większe ryzyko śmierci z powodu chorób serca w porównaniu z tymi którzy sjestowail.

Drzemanie obniża ciśnienie krwi – i może zapobiegać zawałom serca

Około połowa wszystkich Amerykanów ma wysokie ciśnienie krwi i wydaje ponad 100 miliardów dolarów rocznie na leki i inne usługi ambulatoryjne, aby utrzymać je pod kontrolą. Podobnie zatrważające statystyki są w Polsce. Jednak wyniki zaprezentowane podczas konferencji American College of Cardiology wykazały, że prosta drzemka może być tak samo skuteczna jak niektóre pigułki w walce z nadciśnieniem.

„Te odkrycia są ważne, ponieważ spadek ciśnienia krwi tak mały jak 2 mm Hg może zmniejszyć ryzyko zdarzeń sercowo-naczyniowych, takich jak zawał serca, nawet o 10%”, zauważył autor badania, grecki kardiolog Manolis Kallistratos. „Na podstawie naszych ustaleń, jeśli ktoś ma luksus, aby zdrzemnąć się w ciągu dnia, może to również przynieść korzyści w przypadku wysokiego ciśnienia krwi. Drzemanie można łatwo zastosować i zwykle nic nie kosztuje ”.

Prosta drzemka może być tak samo skuteczna jak niektóre pigułki w walce z nadciśnieniem
Drzemanie pomaga zapamiętać – i zapomnieć

Sen pomaga mózgowi przetwarzać informacje zebrane w ciągu dnia i faktycznie pomaga przywrócić zdolność mózgu do uczenia się. Aby to przetestować, Walker i jego koledzy zlecili uczestnikom badania wyzwanie pamięci krótkotrwałej – dopasowanie 100 par twarzy i imion – w południe. Następnie poprosili jedną grupę o 90-minutową drzemkę, podczas gdy druga grupa grała w gry planszowe lub surfowała po Internecie. O 18:00 obie grupy wykonały kolejne zadanie edukacyjne. Osoby, które nie drzemały, miały trudności z rozwiązywaniem testu pozostając w tyle za grupą drzemiącą o 20%.

Aby dowiedzieć się, dlaczego, badacze przeanalizowali fale mózgowe nappersów (czyli ludzi, którzy drzemali ciągu dnia). Odkryli, że co 100 do 200 milisekund mózgi nappersów wysyłały pętle prądu elektrycznego z hipokampa, w którym znajdują się wspomnienia krótkoterminowe, do kory, w której przechowywane są wspomnienia długoterminowe. W rzeczywistości obserwowali, jak wspomnienia przechodzą z przechowywania krótkoterminowego do długoterminowego, uwalniając miejsce w hipokampie nappersa, który można wykorzystać do poznania dodatkowych faktów podczas drugiej sesji szkoleniowej.

Następnie opracowali kolejne badanie, aby sprawdzić, czy funkcja kumulacji pamięci snu może rozróżnić, które fakty należy zapamiętać, a które zapomnieć. Badani dostali długą listę słów. Kazano im zapamiętać niektóre słowa, a zapomnieć o innych. Ci, którzy drzemali, pamiętali słowa, o których kazano im pamiętać i zdawali się unikać innych; grupa nie drzemiąca nie wykazała żadnej takiej różnicy.

Sen nie zapewnia ogólnego, niespecyficznego zachowania wszystkich informacji, których uczysz się w ciągu dnia. Zamiast tego sen jest w stanie zaoferować znacznie bardziej wspierającą rękę w zakresie poprawy pamięci: taką, która preferencyjnie wybiera, jakie informacje powinny, a jakie nie, ostatecznie wzmacniane.

Może istnieć gen drzemiący

W 2017 r. Naukowcy z Hiszpanii badali nawyki sjesty 53 par bliźniąt płci żeńskiej, aby określić wpływ czynników genetycznych na rytmy snu, w tym drzemki. Uczestnicy badania nosili na nadgarstkach monitor aktygrafii przez tydzień a około 60% drzemało przynajmniej raz w ciągu tego tygodnia, śpiąc średnio 45 minut.

Dane sugerują, że na poziom senności odczuwany przez ludzi po obiedzie i późniejszą potrzebę drzemki może mieć wpływ genetyczny, nawet po uwzględnieniu innych czynników, takich jak ilość snu każdego bliźniaka poprzedniej nocy. Geny mogą również wpływać na moment pojawienia się senności, czas trwania drzemek i ogólną „wytrzymałość” rytmu snu.

Ludzie zachowują się bardziej nieetycznie po południu, a wypadki drogowe związane ze snem rosną między godziną 14.00. a 16.00 po południu.

Badanie z 2018 r. Przeprowadzone na japońskim uniwersytecie w Tsukubie zbadało również genetykę senności w ciągu dnia, tym razem u myszy. Naukowcy odkryli, że pojedynczy aminokwas odgrywa istotną rolę w regulowaniu „potrzeby snu”, a mutując pojedynczy gen, mogą manipulować, jak śpią myszy i jak długo drzemią. Uważają, że odkrycia mogą w końcu rzucić światło na przyczyny idiopatycznej hipersomnii, zaburzenia snu, którego pacjenci nigdy nie mogą się wyspać, bez względu na liczbę drzemek i liczbę godzin snu w ciągu nocy.

Prawie wszystko, od operacji po jazdę, staje się bardziej niebezpieczne w „czasie drzemki”

Skutki braku drzemki mogą być wręcz przerażające. W swojej książce When: The Scientific Secrets of Perfect Timing autor Daniel Pink opisuje niezliczone dowody: duńskie dzieci w wieku szkolnym osiągają gorsze wyniki w testach, gdy zdają je po południu, sędziowie rzadziej wydają więźniom korzystne orzeczenie, anestezjolodzy trzy razy częściej mogą podać pacjentom śmiertelną dawkę znieczulenia, a pielęgniarki o 10% rzadziej myją ręce. Ludzie zachowują się bardziej nieetycznie po południu, a wypadki drogowe związane ze snem rosną między godziną 14.00. a 16.00 po południu. Wszystko wydaje się wskazywać w jednym kierunku: idź się zdrzemnij.

One Comment

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *